کمیسیون صنایع

صورت جلسه مورخ 6/10/95،

جناب آقای سلطانی در بحث تأمین مالی بین المللی مباحث ذیل را در قالب کلیات و تحت نظرکارشناسی خود  مطرح نمودند.

در شرایط فقدان سرمایه یا شرایطی که ضرورت های توسعه اقتصادی بیش از شکل نرم آن احساس می شود تأمین سرمایه از منابع خارجی به عنوان یک روش و کارکردی است که در سالهای اخیر مورد توجه واقع شده است. با نظربه تاریخچه ی تآمین های مالی به درک این نکته خواهیم رسید که این خصوصیات مالی اولین  باربا طرح توسعه کشورترکیه مطرح شد سپس با ایجاد رکود در اقتصاد پیشرفت منابع آزادی در اختیار اقتصاد آنها قرار گرفت که سرمایه گذاری داخل کشوری آنها واجد بازدهی لازم را نداشت در نتیجه شروع به بازاریابی سرمایه گذاری کردند متعاقباً کشورهایی که می توانند بازار مناسبی باشند شناسایی شدند و به تدریج با ورود اقتصاد ترکیه به شرایط رشد، اقتصاد ایران به ثبات اولیه و لازم برای جذب منابع مالی برنامه های تأمین مالی شکل گرفت. بنیان های مختلفی تا به حال دیده شد برای تأمین مالی که در ابتدا  بصورت پرداختهای مدت دار و یوزانس بوده که متناسب با ریسک کشور میزبان (خریدار) دوره های کوتاه مدت 90/180/یکساله و بعضاً 270 روزه را نیز شاهد بودیم. در رابطه با خرید های نیز سرمایه ای معمولاً از فرایند یوزانس استفاده می شود. در طرحهای میان مدت و بلند مدت که ضرورت بقای سرمایه برای مدت طولانی تری در اقتصاد احساس می شود مبحث فاینانس مطرح میشود و ما از سال 1374 به اینسو قراردادهای متعددی را با کشورهای اروپاییدر این رابطه منعقد کرده ایم. فاینانسر ها الزاماً بنگاهای مالی می توان نباشند و حتی می توان از تولیدکنندگان باشند. برای فاینانس کردن مباحثی همچون ریسک عملیاتی و ریسک اعتباری کشور میزبان از مباحث مهم در بررسی این فرایند می باشند.

درعملیات تامین مالی بعدها روشهایی ایجاد شد برای سرمایه گذاری خارجی تحت عنوان EPC  و BOT 

که اشکال مختلفی پیدا کرد. هرکدام از این روشها اساس و پایه های مشترکی دارند اما روش اجرا و راه اندازی آنها نسبت به نوع پروژه می توان متفاوت باشد.

از عوامل اثرگذار در قیمت فاینانس تعیین نرخ بهره فاینانس عامل مهمی است که در قراردادها باید مدنظر قرار گرفت و علاوه بر آن ریسک اعتباری کشور میزبان ، بحث ثبات اقتصادی، موانع مقرراتی (قانونی) و تضمینهای بازپرداخت نیز از عوامل تاثیر گذار در در قیمت فاینانس می باشند.  بطور کلی خریدار (گیرنده) فاینانس می توان یک بخش دولتی یا خصوصی باشد که هرکدام  تضمینهای متفاوت را برای پذیرش فاینانس باید ارائه دهند.

معمولاً در فرایند فاینانس بعد از این که قرارداد های اولیه مثل شناسایی بازار و بررسی طرح انجام  میشود هزینه های فاینانس مانند هزینه مدیریت ، هزینه تعهد و هزینه بهره تعریف می شوند. یک اصل کلی در فاینانس وجود دارد و ان اینست که معمولاً فاینانسر زمانی تأمین مالی میکند که بازده سرمایه گذاری با لحاظ نمودن هزینه های ریسک بیشتر از بازده صفر ریسک مبدأ باشد.

 مثلاً کشوری مثل آلمان که نرخ بهره 2% و حداقل ریسک را دارد که منابع مالی خود را در همان آلمان نگه داری کند و بعد اگر این منابع را بخواهد سرمایه گذاری کند ریسکهای متعددی مانند ریسک  اعتباری میزان ، ثبات سیاسی کشور میزبان ،ریسک تضمین بازپرداخت منابع بررسی میشود  و بر اساس همه ی این عوامل، یک درصدی برای منابع مالی آن تعریف میشود و معمولاً 4 یا 5 درصد بالاتر از نرخ لیوارمی باشد.

از سال 73به بعد در بحث فاینانس  ما در حوزه پتروشیمی ها  طرحهای  متعددی داشتیم مانند پتروشیمی جم، زاگرس ،دماوند و همچنین طرحهای فرودگاهی همچنان مورد فاینانس قرار گرفته . در حال حاضر مقررات بانک مرکزی به صورت نرمال اعتبار اسنادی را به صورت 6 ماهه تعریف کرده اما در چند حوزه مثل صنایع و قطعات خورویی نیز ال سی هایی را به صورت 1ساله و 18 ماهه ارائه می دهد و در تعامل با بانک مرکزی اداره تإمین اعتبارات ارزی نیز ال سی با مدت های طولانی را تحت شرایطی تامین میکند.

گرچه محدودیتهای مقرراتی وجود دارند اما بطورکلی مبنای سیاست گذاری جامعه براین است که اقتصاد ایران را بر اساس سود حاصله از صادرات عمده کشور که نفت و گاز می باشد باید مدیریت شود لذا برنامه ریزان کشور و سیاستمداران بر اساس این دیدگاه و اهداف برنامه ریزی های اقتصادی را انجام می دهند.

در ذیل اختصارا به کاراگاه اموزشی و صحبتهای جناب اقای دکتر ابراهیمی مدیر عامل شرکت مدیریت پایدار که در زمینه طراحی و استقرارسیستمهای اطلاعاتی به منظور مشاوره تصمیم گیری فعال می باشند، پرداخته شده است.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                

با نظر به سیستم های مدیریتی کنونی در بازار و صنایع مختلف می توان دریافت که امروزه برای مدیران  مفهوم مدیریت و تصمیم آگاهانه اهمیت بیش از پیش را پیدا کرده که به این دلیل و نیز به دلیل بالا رفتن رقابت در بازار و صنایع این اهمیت در حال فزونی است و این در حالی است که مدیران در صدد یافتن و بکارگیری راههایی برای بهبود روشهای تصمیم گیری خود می باشند.

مفهوم تصمیم گیری بصورت مفهوم سنتی و فردی آن را امروزه نمی توان به عنوان تعریف مفهوم تصمیم آگاهانه پذیرفت. بطور مثال اگر مدیری به مدت 1 هفته در اداره یا شرکت خود حضور نداشته باشد و تصمیمی را که قبل از مدت حضور خود گرفته این تصمیم او اثر بخشی لازم را نداشته و آگاهانه و حضوری تلقی نمی شود، همچنین اطلاعاتی که بر اساس انها تصمیم اتخاذ شده دیگر سندیت لازم را نداشته و احتمال خطای زیادی در آنها وجود دارد.

امروزه بسیاری از مدیران برداشتهای نادرستی از مفاهیمی همچون سود و زیان دارند، به عنوان مثال تصور آنها از سود و زیان این است که چه مقدار خرید و فروش داشته داشته اند در حالی که استهلاک و یا تورم بانکی را حساب نمی کنند یا بهره بانکی و مالیات را جزو هزینه ها می دانند و در محاسبات خود این عوامل مهم را لحاظ نمی کنند. در بحث سیستم تولیدی به عنوان مثال اصولی که به طور علمی ، مهندسی باید در نظر گرفت مانند توجه به ظرفیت خط تولید یا تأثیر افزایش تعداد سفارشات در میزان رضایت مشتری و عوامل از این قبیل نیز باید توسط مدیران لحاظ و تصمیماتی که گرفته می شود بر   مبنای این عوامل باشدو این امر موجب  آگاهانه بودن و تأثیر پذیری این تصمیمات می شود، و پس از بروز مشکل به   data  های مربوطه و نه به ذوق و سلیقه شخصی ارجاع می شود.

 مدل استفاده شده در این بحث مدل data/info/knowledge که از سیستم های اطلاعاتی دیگر اقتباس شده می باشد به علاوه تغییرات و اصطلاحات تجاری که برای کاربردی تر شدن این مدل  به ان اضافه گردیده.

بر اساس این مدل  ، مدیران ارشد سازمان ها که به دنبال اخذ تصمیمات آگاهانه هستند ملاک تصمیم گیری های آنها آپشن هایی است که می توان به آنها جواب دهد و گزینه هایی را به آنها ارائه دهد. به عنوان مثال در حوزه مالی باید برای

Finance یا fund اقدام کرد و یا اینکه از بانک داخلی وام گرفت، این سه گزینه موجود باید آنالیز شود و تفسیر هرکدام از آنها در سازمان بررسی شود بر اساس این آنالیز و تحقیق و نظرات کارشناسی باید تصمیم مناسب اتخاذ شود. بنابراین آنالیز آینده اساس و لازمه تصمیم گیری می باشد که این آنالیز احتیاج به اطلاعات صحیح از گذشته دارد یعنی اینکه ابتدا باید اطلاعات دقیق و صحیحی از وضعیت گذشته در دست باشد تا بتوان به آنالیز درستی دست یافت. به روز نبودن سیستم های اطلاعاتی ما در ایران از جمله مشکلاتی است که شرکت های خصوصی و بعضاً ارگان های دولتی با آن روبرو هستند. به ندرت دیده می شود که مدیران ترجیح دهند از سیستم های مالی به روز و نرم افزارهای پیشرفته مانند کشور های اروپایی استفاده کنند. به عنوان مثال اکثر مدیران هنوز در حال استفاده از انبارداری ادواری هستند و این روش سنتی را جهت حفظ اطلاعات شرکت  ترجیح می دهند. همچنین تناقض و یکدست نبودن سیستم ها در سازمان از دیگر مشکلاتی است که دیده می شود، بطوریکه مثلاً یک مدیر یک سیستم مالی به روز شده و پیشرفته را برای شرکت خود خریداری می کند ولی سیستم تولیدی او همچنان یک سیستم سنتی و غیر علمی است که صرفاً بر اساس تجربه کارمندان اداره می شود. مجموعه این گونه مسائل نشان دهنده عدم اطلاعات کافی مدیران در حوزه مدیریت و تصمیم گیری می باشد.

مدل طراحی شده توسط شرکت راهبرد های تعالی مدیریت پایدار به صورت یک فایل در اختیار حضار محترم در جلسه قرار گرفت که در پیوست نیز قابل مشاهده می باشد. این مدل اخذ تصمیمات آگاهانه که در این جلسه مطرح شد به علاوه سایر مدل های دیگر مدیریتی می توان راهکار ها و مشاوره های لازم را به مدیران ارائه دهند به امید اینکه مدیران ما مانند کشور های پیشرفته این راهکار ها را به اجرا و تصمیمات خود را آگاهانه تر و بر اساس اطلاعات بنیادی و اصول بین المللی اتخاذ نمایند.

درباره این کمیسیون بیشتر بدانید...